Voedselveiligheid
Groente, fruit & verse kruiden
Een initiatief van Koken met MS
Zoekt eerst in titels; korte zoektermen (tot 3 letters) alleen daar. Langere termen doorzoeken ook de uitlegtekst (bijv. zouten, snijden, bewaren).
Diepvriesfruit veilig eten

Diepvriesfruit veilig eten: hepatitis A en norovirus
Diepvriesfruit is ontzettend handig. Blauwe bessen, frambozen, aardbeien en bosvruchten zijn het hele jaar verkrijgbaar en ideaal voor smoothies, yoghurt, desserts en warme gerechten.
Maar wist je dat diepvriesfruit soms virussen kan bevatten die voedselinfecties veroorzaken?
Vooral het hepatitis A-virus en norovirus verdienen aandacht.
Invriezen maakt fruit namelijk niet automatisch vrij van ziekteverwekkers.
Waarom kunnen virussen op fruit voorkomen?
Fruit kan tijdens de teelt, oogst of verwerking besmet raken.
Dat kan bijvoorbeeld gebeuren door verontreinigd water of doordat iemand met besmette handen het fruit aanraakt.
Vooral zacht fruit, zoals frambozen, aardbeien en bessen, is gevoelig voor deze vorm van besmetting.
Het fruit kan er volkomen normaal uitzien en toch een virus bevatten.
Wat is hepatitis A?
Hepatitis A is een virus dat een ontsteking van de lever kan veroorzaken.
Mogelijke klachten zijn:
Vermoeidheid. Misselijkheid. Buikpijn. Koorts. Verminderde eetlust. Geelzucht.
Niet iedereen krijgt dezelfde klachten. Vooral volwassenen kunnen behoorlijk ziek worden.
Besmetting kan onder andere plaatsvinden via voedsel dat met het virus in aanraking is gekomen.
Wat is norovirus?
Norovirus is een zeer besmettelijk virus dat maag- en darmklachten veroorzaakt.
Veelvoorkomende klachten zijn:
Misselijkheid. Braken. Diarree. Buikkrampen.
De klachten verdwijnen meestal vanzelf, maar uitdroging kan vooral bij kwetsbare mensen gevaarlijk zijn.
Norovirus kan via besmet voedsel worden overgedragen, waaronder zacht fruit.
Gaan virussen dood door invriezen?
Nee.
Dit is het belangrijkste verschil met wat veel mensen denken.
Hepatitis A en norovirus kunnen lage temperaturen overleven.
Een zak diepvriesfruit die maandenlang bij -18 °C heeft gelegen, is daardoor niet automatisch vrij van virussen.
Invriezen zorgt vooral voor een langere houdbaarheid en behoud van kwaliteit.
Het is geen betrouwbare methode om virussen te doden.
Is diepvriesfruit dan onveilig?
Nee, diepvriesfruit is niet automatisch onveilig.
De meeste producten worden zonder problemen gegeten.
Wel bestaat er een klein risico op besmetting, vooral bij zacht fruit dat zonder verhitting wordt gegeten.
Het is daarom verstandig om zorgvuldig met diepvriesfruit om te gaan en de aanwijzingen op de verpakking te volgen.
Helpt wassen?
Het Voedingscentrum adviseert om fruit voor gebruik te wassen, ook wanneer het bevroren is.
Wassen kan verontreinigingen verminderen, maar verwijdert niet gegarandeerd alle virussen.
Wil je het risico verder verkleinen, dan is voldoende verhitten een betere maatregel.
Hoe kun je diepvriesfruit veilig verhitten?
Het hepatitis A-virus kan door voldoende verhitting onschadelijk worden gemaakt.
Volgens de NVWA is voor het inactiveren van hepatitis A in voedsel een temperatuur van minimaal 90 °C gedurende 1,5 minuut nodig.
Zorg daarom dat het fruit volledig en gelijkmatig wordt verhit.
Een praktische mogelijkheid is om het fruit in een steelpan aan de kook te brengen en goed te laten doorkoken.
Alleen even opwarmen of ontdooien is niet voldoende om virussen betrouwbaar onschadelijk te maken.
Kun je diepvriesfruit rechtstreeks in een smoothie gebruiken?
Dat gebeurt regelmatig, maar het fruit wordt dan niet verhit.
Wanneer diepvriesfruit besmet is met een virus, blijft dat risico dus bestaan.
Voor mensen die extra voorzichtig moeten zijn met voedselinfecties, is het verstandiger om het fruit eerst voldoende te verhitten.
Laat het daarna snel afkoelen en bewaar het gekoeld totdat je de smoothie maakt.
Je kunt ook kiezen voor fruit dat door de fabrikant geschikt is gemaakt voor gebruik zonder verdere verhitting.
Hoe zit het met diepvriesfruit in yoghurt?
Ook hier geldt dat het fruit niet wordt verhit wanneer je het rechtstreeks uit de vriezer door de yoghurt mengt.
Wil je het risico zo klein mogelijk houden, dan kun je het fruit eerst voldoende verhitten.
Laat het daarna afkoelen voordat je het door de yoghurt mengt.
Zo maak je eenvoudig een lekkere fruitcompote zonder onnodige toevoegingen.
Wat gebeurde er met diepvriesblauwe bessen in Nederland?
In januari 2025 werd in Nederland een specifieke partij diepvriesblauwe bessen teruggeroepen vanwege een mogelijke besmetting met hepatitis A.
De NVWA waarschuwde consumenten om de betrokken producten niet te eten.
Dit voorbeeld laat zien waarom voedselveiligheidscontroles en terugroepacties belangrijk zijn.
Het betekent niet dat alle diepvriesblauwe bessen besmet zijn.
Wat doe je bij een terugroepactie?
Controleer altijd de productnaam, verpakking en betrokken houdbaarheidsdatum of partijcode.
Heb je een product dat onder een officiële terugroepactie valt?
Eet het dan niet.
Volg de instructies van de fabrikant, supermarkt of NVWA.
Probeer een teruggeroepen product niet zelf alsnog geschikt te maken door het te wassen of te koken wanneer het officiële advies is om het niet te consumeren.
Zijn verse bessen veiliger?
Ook verse bessen kunnen tijdens de teelt of verwerking besmet raken.
Het verschil is dat vers fruit niet eerst wordt ingevroren.
Was verse bessen daarom zorgvuldig onder stromend water.
Ook bij vers fruit biedt wassen geen volledige garantie tegen virussen.
Voor mensen die een zo klein mogelijk risico willen lopen, blijft voldoende verhitten een belangrijke voorzorgsmaatregel.
Wie moeten extra voorzichtig zijn?
Vooral jonge kinderen, ouderen, zwangeren en mensen met een verminderde weerstand kunnen meer gevolgen ondervinden van een voedselinfectie.
Voor mensen met MS hangt de persoonlijke kwetsbaarheid onder andere af van hun gezondheid en eventuele behandelingen.
MS betekent niet automatisch dat iemand een verminderde weerstand heeft.
Bij twijfel over persoonlijke risico's kun je advies vragen aan je behandelaar.
Praktische tip voor mensen met MS
Diepvriesfruit is ideaal om energie te besparen.
Je hoeft geen fruit te schillen of klein te snijden en je kunt precies de hoeveelheid pakken die je nodig hebt.
Wil je het fruit verhitten?
Doe dan meerdere kleine porties tegelijk in een steelpan en laat het fruit goed doorkoken.
Verdeel het daarna over schone, kleine bakjes.
Laat de porties snel afkoelen en zet ze binnen twee uur in de koelkast of vriezer.
Zo heb je alvast fruit klaarstaan voor yoghurt, havermout of een smoothie.
Dat bespaart handelingen op momenten dat je minder energie hebt.
Kort onthouden
Diepvriesfruit kan soms hepatitis A of norovirus bevatten. Vooral zacht fruit is gevoelig voor besmetting. Je kunt een virus niet zien, ruiken of proeven. Invriezen doodt deze virussen niet betrouwbaar. Wassen vermindert verontreiniging, maar biedt geen volledige garantie. Voldoende verhitten verkleint het risico. Voor hepatitis A noemt de NVWA minimaal 90 °C gedurende 1,5 minuut. Bij smoothies en yoghurt wordt het fruit meestal niet verhit. Volg altijd de instructies op de verpakking. Eet producten die onder een officiële terugroepactie vallen niet. Diepvriesfruit blijft een handige en gezonde keuze wanneer je er zorgvuldig mee omgaat.
De belangrijkste boodschap
Diepvriesfruit is praktisch en gezond, maar invriezen doodt virussen zoals hepatitis A en norovirus niet. Door fruit zorgvuldig te behandelen en zo nodig voldoende te verhitten, kun je het risico op een voedselinfectie verkleinen.
Bronnen: Voedingscentrum en Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA).
